Qetlîamê Sêwazî (Madimak) yê 2 Temmuza 1993yî, tenya seba şarê elewîyî nê, seba mûxalefetê komelkîyê kurdan û edebîyatê înan zî yew roja zaf tarî ya. 33 roşnvîr, nuştox, şaîr û hunermendê ke Otelê Madimakî de ameyî vêşnayîş, mîyanê înan de Hasret Gultekîn, Nesîmî Çîmen, Asim Bezîrci û Metîn Altiok zî estbîyê. Nê nameyî temsîlkarê nasnameyê kurd-elewî û qehremanê edebîyat û muzîkê çepgir-sosyalîstî bîyê.
Aştî, tenya vindertişê şerî nîyo; aştî bi xo prosesêko aktîf o ke ganî bi kuruman bêro xurtkerdene. Bingeho sazûmanîyê aştîye, bê şert û merc sîstemêko huqûqî û sîyasî wazeno ke heq û huqûqê pêro şaran, dîn û ziwanan bipawo. Kurumê ke demokratîk awan nêbîyê, nêeşkenê cewab bidê waştişanê komelî. Coka, şertê verênî yê aştîya mayende, demokratîkbîyayîşê komelî û sîstemî yo. Na xurtî zî tena bi sîstemêko merkezî nê, bi sîstemêko ademîmerkezî (decentralized) virazîyena.
Nuştox û rojnameger Ferhat Akinci va ke Konferansê perwerdeyî yo ke Amed de do bêro viraştene, seba averberdiş û statuyê kurdkî nexşerêyêka newîye amade keno û wina va: “Seba pawitişê ziwanî tenya qiseykerdiş bes nêkeno; ganî mîyanê komelî de bi tewirêkê qerardarî "hîşmendîya ziwanî" bêra awankerdene.”
Tarîxê şarê kurdî, bi xoverdayîş, qehremanîye û bedelanê giranan ameyo nuştene. Nê tarîxî de tayê kesayetî estê ke bi vîjnayîş û tewirê xo, seba heq û azadîya şarê xo, canê xo feda kerdo. Înan ra yew zî Sedîyê Telhe (Saîd) yo. Sedîyê Telhe, tarîxê ma de, bi taybetî mîyanê rêxistinanê Azadî û Xoybûnî de wayîrê cayêkê zaf girîng û taybetî yo. 15ê Hezîrane, roja dardakerdişê ey, rîpelanê tarîxî de nê tenya sey roja xemgînîye, eynî wext de sey roja xoverdayîş û rûmetî ameya qeydkerdene
Bê şorişê ruhî, komelkî û xozayî, merdim nêeşkeno qala şorişêkê an zî cûyêka weşe bikero. Serebûtê Rojhelatê Mîyanênî de vera polîtîkayanê asîmîlasyon û teslîmîyetî, cewabo tewr şênber 'Yewbîyayîşo Demokratîk' o. Ewro vera zîhnîyetê Muawîyeyî de, destê ma de rayîro hîrêyin û manîfestoyêk est o.
Endama MYKyî ya DEM Partîye Av. Cemîle Turhalliye dîyar kerd ke Komîteya Wezîran a Ewropa seba nîzamnameyê 'heqê hêvîye' wext dabi Tirkîya û wina va: “Bêvengîya dewlete û rolê Birêz Ocalanî yê 'koordînatoro sîyasî' aştîya Rojhelatê Mîyanênî rê muhîm ê. Qerarê DMME’yî yê 'heqê hêvîye' seba ameyoxê Tirkîya stratejîk o û ganî huqûqo pragmatîk lez bêro vurnayene, xora bê Rayber zî aştîye nêbena."
Ziwan, bîr û nasnameyê yew şarî yo. Şarê ke ziwanê xo ra dûrî kewtê, tarîx û kulturê xo zî vînî kenê. Ziwanê Kurdkî, bi serran bi kulturê fekî ameyo ewro la dinya modern de pawitişê nê ziwanî tena bi nuştişî mumkin o. Nuştoxîya Kurdkî, seba ney xoverdayîşêko kulturî û têkoşînê estbîyayîşî yo. Nuştiş, weşbîyayîşê ziwanî yo.
Leyla Qasim, tarîxê têkoşînê azadîya şarê kurdî de sembolêka bêmerg a. A, cinîya tewr verêna ke seba heq û huqûqê neteweyê xo hetê rejîmê Baasî ra ameya îdamkerdene. Qehremanîya aye, sînorê wextî derbaz kerdê û ewro zî rayîrê xoverdayîşê cinîyan roşnî kena
1ê Gulane, vera qirkerdişê karî û sîstemê îstîsmarî de roja xoverdayîşê kedkaran a. Tirkîya de karkerî binê şertanê giranî û bêasayîşî de xebetîyenê. Karkerê kurdî yê ke hem raştê zorbazîya sinifî hem zî ya nasnameyî yenê, nîşan danê ke têkoşînê kede û azadîye nêeşkenê yewbînan ra bêrê abirnayîş. Bê xelisîyayîşê kede, azadîye nêbena
Bi wesîleya 22ê Nîsane Roja Rojnamegeranê Kurdan ser o Hemserekê DFG’yî Selman Çîçekî dîyar kerd ke xoverdayîşê rojnamegeran çi heyf binê tedayê sansur û darazî de yo. Çîçek venga rojnamegeranê ciwanan kerd: "Bi înad dima heqîqetî ra şorê."
Rîşîyayîşê sosyalîzmê reelî, bingeyê nakokîya sinifan ra û hedefnêkerdişê dewlet û îqtîdarî ra yeno. Sosyalîzmo raşt; pê paradîgmayêka ke azadîya cinîyan û ekolojîye esas gêna, bi komunanê demokratîkan mumkîn o. Çareserîye, sîstemo bêdewlet konfederalîzmo demokratîk û neteweya demokratîke ya
Uveyş Ocalane, komelêko feodal de bi kesayetê xo yê asî û xoverdayoxî, bi qetî teslîmkarîye qebul nêkerde. A tenya dayîkêk nîya, eynî wext de çimeyêko pîl ê ruhê xoverdayîşî ya. Kesayet û têkoşînê aye, serê felsefeya Abdullah Ocalanî ya azadîya cinîyan de tesîrêko xorîn kerdo. Ocalanî dersa xopawitişî tewr verî dayîka xo ra girewta.
Seba ke nê astengîyî bêrê wedaritene û prosesêko newe yê çareserîye dest pêbikero, rolê Birêz Abdullah Ocalanî zaf krîtîk û dîyarker o. Ocalan, heta nika bi fîkr û pêşnîyazanê xo yê xorin, eşkera mojna ke o tenê yew rayberê sîyasî nîyo, eynî wext de mîmarê aştî û pîyaciwîyayîşê şaran o zî, no ser zî ganî rolê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî îcrakar bibo.
Fîlmê "Gêj û Dahî" de awankerdişê ferhengê Oxfordî, xebata merdimanê ke dima çekuyan şinê ya. Ewro ziwanê ma Kirmanckî vîndî beno. Seba ke ziwanê ma nêmiro, endî wextê ci yo ke her kirmanc bibo xebatkarê ziwanê xo. No nuşte, nêpawitişê dezgehan, seba xelesnayişê ziwanî wezîfeyê şarê kirmanckîye ano ziwan.
Rojawan de bi paradîgmaya "Neteweya Demokratîke", yew pergalo ke cinîyan ser o awan bîyo, bîyo vahayê demokrasîyê Rojhelato Mîyanênî. Na rewşe, çar parçeyanê Kurdîstanî de hîsê neteweyî yew kerdî, çîke amanc neteweya demokratîke ya
Spot: Ayten Behçet mojna ke wexto ke heqê qiseykerdiş û ciwîyayîşî destê merdimî ra yeno girewtene, canê merdimî beno mesajo tewr o xurt. Vengê aye, dêsanê Gebze ra derbas bi û kewt zerrîya komelî. Heta ke tecrîd û nêheqîye bibê, vîrardişê na çalakîye do qet xo vîrî ra nêşêro û tim ma rê bibo rayber
Vîrardişê Volkan Eryîgît û Hasan Îşlerî, ma rê yew mesaj o, qelema raştîye nêşikîyena û kameraya raştîye kor nêbena. Ma do înan û pêro şehîdanê çapemenîye bi hurmet yad bikerê û wayîrê mîrasê înan bivejîyê. Qet yew hêz yan zî zordarîye nêeşkena vengê azadîye bibirna. Raştîye do tim ser bikewo
Wexto ke Ocalanî veng da ke wa sîyaseto demokratîk bibo esas, no bi xo qebulkerdişê metodanê sîvîlan o. Çareserîya demokratîke û aştîya pozîtîfe, teyna bi bêvengîya çekan nêbena. Ganî sîstemêko demokratîk bêro awankerdene, heqê şaran, nasname û kulturî mîyanê qanûnan de bêrê mîsogerkerdene (garantîkerdene). Fîna ke Gandhiyî bi weçînayîşê sole sîstem lerzna, ewro zî vîr û bawerîya çareserîya aştîyane eşkena sîstemê yewperestî (monîst) bibedilno
Mihemed Şêxo, 9ê Adarê 1989î de, wexto ke hîna 41 serre bî, nêweşîyêka girane ra dima dinya ra bar kerd. Wefatê ey, mîyanê şarê kurdî de xemginîyêka xorine kerde vîla. Cenazaya ey bi beşdarbîyayîşê des hezaran kesan, bi sloganan û girîyîşî şaristanê Qamişloyî de ameye definkerdene.
Cinîyê kurdî ke bi şîarê Jin, Jîyan, Azadî ‘Cinî, Cuye, Azadîye’ şinê vera 8ê Adare, nê rojî bi manayêka pîle pêşwazî kenê û her roje bi xoverdayîşê 8ê Adare ciwîyenê. Cinîyê kurdî ke her roje kenê roja hesabpersayîşê sîstemê desthilatdarî, koyan de, meydanan de û her qada cuye de sîstemê desthilatdarî dir bi hawayêko zehmet têkoşîn danê. Bi nê hawayî nêkewenê dafika sîstemê modernîteyo ke viraşteyê zîhnîyetê camêrdê hîlebazî yo ke 365 rojan ra yew roje keno roja cinîyan; nê tenya 8ê Adare, heme rojan kenê rojê têkoşînî, xoverdayîşî û azadîye
5ê Adara 1991î, seba neslanê neweyan tim yew çimeyê îlhamî yo. Ganî ma her tim nê ruhî bipawê û wayîrê destkewteyanê xo bivejîyê
Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî zî sey hêvîdayîşê germbîyayîşî yê hewayî vato ke: “Meqefilîyê, çi beno wa bibo, hêvî her tim û her tim esta.” No proses zî do bi serkewtiş biqedîyo û azadîye do heme dinya de vila biba, çimkî 27ê Sibate de cemre kewena awe
Nuşteyêko Serekê Pêroyî yê Federasyonê Zazayan Murat Bukanî nuşto, bingehê xo de yew xetaya tarîxî û komelnasî dano ronayene. No nuşte de zî no nuşte rê verpers nîno dayene, tesbîtêko raştêkin yeno kerdêne. Nuşteyê Murat Bukanî de xetaya girde zî; cîyakerdişê zazayan (Kirdan/Zazayan/Kirmancan/Dimilan) ra neteweya kurdî ya.
Hêrişê ke ewro Rojawan de vera şarê kurdî yenê kerdene, nîşan danê ke komplogerî hîna zî wazenê armancanê xo biresnê serî. No rewş asen keno ke hêzê serdestî nîşan danê ke nîyetê înan çinyo ke estbîyayîşê neteweyî ya kurdan qebûl bikerê. Labelê senî ke verê cû komployî ameyê pûçkerdene, kurdî do bi xoverdayîşê xo Komployê 2. yê 15ê Sibate zî pûç bikerê. Seba ke komplo bi temamî bêro wedaritene, ganî "Heqê Hêvîye" yê Rayberê Şarê Kurdî Abdullah Ocalanî bêro bicaardene